Category: Boekrecensies
-
Biografie: Manet en Morisot in verscheurd Parijd
Om het even welke soort kunst hij maakt, elke kunstenaar is een kind van zijn tijd. Daaraan valt niet te ontkomen. De vraag is hoe sterk de omstandigheden de persoon beïnvloeden, en, in het geval van een kunstenaar, hoe zijn werk zich tot de gebeurtenissen verhoudt. Voor wie in Parijs vertoefde, waren de gebeurtenissen van…
-
Biografie Charley Toorop, een rasmodernist
Ze zijn op een hand of twee te tellen: vrouwelijke kunstenaars die tijdens hun leven geroemd werden om hun kunst en de impact die ze hadden op de kunstwereld. Charley Toorop vormt op talrijke manieren een boeiend voorbeeld. De kaarten liggen van meet af aan bijzonder voor Charley. Als dochter van de succesvolle maar onstuimige…
-
Biografie Lizzie Siddal, een tragisch model
Schildersmodellen vormen zelden het onderwerp van een biografie. Er is de boeiende levensbeschrijving van Victorine Meurent uiteraard, de vrouw uit Manets Olympia en Le Déjeuner sur l’herbe. En er is deze biografie over Lizzie Siddal, het ‘topmodel’ en de muze van de prerafaëlieten. Het verhaal van Lizzie zou moeiteloos stof kunnen leveren voor een roman. Opgevist uit een…
-
Biografie Louise Bourgeois, “Je veux pleurer d’être née”
“Je veux pleurer d’être née. Je veux des excuses, je veux du sang.” Voor zover je kunst wilt associëren met getourmenteerde kustenaars en het verwerken van existentiële trauma’s, zal je gauw op de naam Louise Bourgeois stoten. Maar wat is dat trauma dan precies? In deze intense biografie duikt Marie-Laure Bernadac in diepte in op…
-
Biografie: Courbet en de vrijheid
Het mag verbazen dat er te midden van het politieke en maatschappelijke tumult in het negentiende-eeuwse Frankrijk niet méér artistieke stromingen en tegenbewegingen ontstonden. Doorheen de opeenvolgende regimewissels bleef de officiële Académie immers stevig bepalen wat wel en niet getoond mocht worden — en zelfs wat kunst hoorde te zijn. Daarvoor beschikte ze over het…
-
Wildeman: Het leven van Paul Gauguin
Wie bij de naam Paul Gauguin spontaan aan exotische landschappen en schaars geklede schoonheden denkt, doet er goed aan deze biografie te lezen. ‘De waarheid is zelden zuiver en nooit eenvoudig’, schreef Oscar Wilde ergens, en dat geldt des te meer voor het leven van Gauguin, waarvan de levensloop bijzonder wispelturig is, al vertoont die…
-
Biografie Magritte, de mens achter de superster
Het mag, achteraf gezien, vreemd lijken dat het surrealisme als kunststroming een relatief kort leven werd gegund. De kennis van het onderbewustzijn stond toen nog in de kinderschoenen, en als onderzoekers van de onderliggende processen hadden surrealistische kunstenaars best nog een tijd lang inspiratie kunnen putten uit de ontwikkelingen die het vakgebied nog zou doormaken…
-
Catherine McCormack over de problematische weergave van de vrouw in de kunstgeschiedenis
De -Westerse- kunstgeschiedenis staat niet meteen bekend om het inclusieve beeld dat ze van de mensheid schetst. Allerhande bevolkingsgroepen worden er vaak, en systematisch, weergegeven als passief onderworpen object. Voor vrouwen is deze vaststelling nog zorgwekkender, zo blijkt uit de analyse van kunsthistorica Catherine McCormack. Niet enkel werd hun stem geweerd uit de canon van…
-
Vier sterke vrouwen uit de kunstgeschiedenis
“Alle kunst is politiek,” zei een kunstenares me onlangs. Dat kan best kloppen, al hoeft dat niet per se in de vorm van partijpolitiek—niet als expliciete kritiek of propaganda—maar in die bredere zin waarin elk kunstwerk een standpunt inneemt, in de wereld ‘handelt’, zoals Hannah Arendt dat bedoelde. Vanuit dat perspectief is elke artistieke daad…
-
Bart Verschafel – ‘Gezien de verte’, voor fijnproevers
‘Kunstfilosoof’ — geen eenvoudig beroep. Ik spreek niet uit ervaring, maar na jaren de gedachten van anderen te hebben opgenomen, durf ik de stelling aan. Wie als kunstfilosoof meer wil doen dan de historiek herhalen — van Plato tot de postmodernisten — moet iets durven én kunnen toevoegen aan het debat, zonder kunstcriticus te worden…